Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu ngày càng phát triển và hội nhập sâu rộng, nhu cầu tiếp cận tín dụng chính thức trở thành một yếu tố thiết yếu để bảo đảm quyền phát triển, quyền có việc làm và nâng cao mức sống. Từ thực tiễn đó, bài viết đặt ra vấn đề nghiên cứu về khả năng công nhận quyền tiếp cận tín dụng như một quyền con người. Mục đích của bài viết là làm rõ cơ sở lí luận và thực tiễn để xác lập quyền tiếp cận tín dụng trong hệ thống quyền con người. Bài viết phân tích, làm rõ khái niệm quyền tiếp cận tín dụng; trình bày và đánh giá các quan điểm học thuật ủng hộ và phản đối; phân tích thực trạng pháp luật Việt Nam hiện hành đồng thời đưa ra kiến nghị nhằm hoàn thiện khung pháp lí, đặc biệt là đề xuất ghi nhận quyền tiếp cận tín dụng như một quyền cơ bản trong Hiến pháp Việt Nam. Kết quả nghiên cứu cho thấy quyền tiếp cận tín dụng có đủ điều kiện lí luận và thực tiễn để được công nhận như một quyền con người, góp phần thúc đẩy công bằng xã hội và phát triển bền vững.
1. Amartya Sen (1999), Development as Freedom, Oxford University Press.
2. Bayulgen, O. (2013), “Giving Credit Where Credit is Due: Can Access to Credit Be Justified as a New Economic Right?”, Journal of Human Rights, Vol. 12, Iss. 4.
3. Hudon, M. (2009), “Should access to credit be a right?”, Journal of Business Ethics, 84(1).
4. Jack Donnelly (2003), Universal Human Rights in Theory and Practice, Cornell University Press.
5. Luca Ventura (2021), World’s Most Unbanked Countries, https://gfmag.com/ data/worlds-most-unbanked-countries/
6. Lương Khải Ân (2021), Hợp đồng cho vay trong lĩnh vực tín dụng ngân hàng – Lí luận và thực tiễn áp dụng, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội.
7. Marco Meyer (2018), “The right to credit”, Journal of Political Philosophy, 26(3).
8. Maurice Cranston (1973), What Are Human Rights?, Taplinger Publishing Co.
9. Muhammad Yunus (1987), “Credit for Self-employment: A Fundamental Human Right,” Grameen Bank Paper.
10. Muhammad Yunus (1999), Banker to the Poor: Micro-Lending and the Battle Against World Poverty, https://cdn.bookey.app/ files/pdf/book/en/banker-to-the-poor.pdf
11. Muhammad Yunus (2008), “Creating a World Without Poverty: Social Business and the Future of Capitalism”, Global Urban Development, Vol. 4, Iss. 2, https://www. globalurban.org/GUDMag08Vol4Iss2/ Yunus.pdf
12. Muhammad Yunus (2017), Thế giới ba không, Vũ Thái Hà (dịch), Nxb. Thế giới, Thành phố Hồ Chí Minh.
13. Nguyễn Thị Bích Thảo (2018), Giải quyết tranh chấp hợp đồng tín dụng theo pháp luật Việt Nam, Nxb. Tư pháp, Hà Nội.
14. Nhung, T. (2017), “Munich Personal RePEc Archive An empirical analysis of credit accessibility of small and medium sized enterprises in Vietnam”, Munich Personal RePEc Archive, No. 81911, https://mpra. ub.uni-muenchen.de/81911/
15. OECD (2013), “SME and Entrepreneurship Financing: The Role of Credit Guarantee Schemes and Mutual Guarantee Societies in Supporting Finance for Small and Medium-Sized Enterprises”, OECD Working Party on SMEs and Entrepreneurship.
16. Thorsten Beck, Asli Demirgüç-Kunt, Ross Levine (2007), “Finance, Inequality and the Poor”, Journal of Economic Growth, Vol. 12, No. 1.
17. Thorsten Beck, Leora Klapper, and Juan Carlos Mendoza (2010), “The Typology of Partial Credit Guarantee Funds Around the World”, World Bank Policy Research Working Paper, No. 4771.
18. Viện Khoa học Tài chính (2018), Từ điển Thuật ngữ tài chính tín dụng, Nxb. Tài chính, Hà Nội.
19. World Bank (2014), Global Financial Development Report 2014: Financial Inclusion, Washington DC.