Bài viết phân tích vấn đề nâng cao chất lượng hoạt động của cơ quan dân cử ở địa phương trong bối cảnh xây dựng mô hình chính quyền địa phương hai cấp tại Việt Nam. Trên cơ sở làm rõ vị trí, vai trò và các phương diện hoạt động chủ yếu của hội đồng nhân dân, bài viết chỉ ra những thách thức đối với hoạt động của cơ quan dân cử khi tổ chức chính quyền địa phương được tái cấu trúc theo hướng tinh gọn, quyền lực hành chính có xu hướng tập trung và phạm vi quản lí được mở rộng. Các vấn đề trọng tâm được phân tích bao gồm nguy cơ suy giảm vai trò kiểm soát quyền lực của cơ quan dân cử, hạn chế trong hoạt động của các ban của hội đồng nhân dân, bất cập trong phương thức giám sát và những hạn chế về điều kiện bảo đảm cho hoạt động của cơ quan dân cử. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất một số giải pháp nhằm củng cố vị trí, nâng cao hiệu quả hoạt động và bảo đảm cơ quan dân cử thực hiện đầy đủ vai trò đại diện và kiểm soát quyền lực trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
1. Bùi Ngọc Thanh (2023), “Đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với cơ quan dân cử”, Tạp chí Nghiên cứu lập pháp, số 04(476).
2. Ngô Quyền (2025), “Hoạt động giám sát chuyên đề của hội đồng nhân dân, ban của hội đồng nhân dân”, Hội nghị: Một số vấn đề lớn về việc tiếp thu, chỉnh lí dự thảo Luật Hoạt động giám sát của Quốc hội và hội đồng nhân dân (sửa đổi) - Các quy định về giám sát của Quốc hội, Hội đồng dân tộc của Quốc hội, ngày 10/6/2025.
3. Nguyễn Mai Thuý (2024), Hoạt động giám sát của hội đồng nhân dân cấp tỉnh, Luận án tiến sĩ, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh.
4. Nguyễn Quốc Sửu (2025), “Cơ sở lí luận
và thực tiễn tổ chức chính quyền địa phương”, Tạp chí Quản lí nhà nước, số 4.
5. Nguyen Thi Thanh, Tran Duc Hiep, & Nguyen Thi Huong Lan (2025), “Evaluating the oversight role of the People’s Council in rural economic development: Evidence from Ninh Binh Province”, VNU Journal of Economics and Business, 5(2).
6. Trần Văn Tân (2016), Pháp luật về tổ chức hội đồng nhân dân ở Việt Nam hiện nay, Luận án tiến sĩ luật học, Học viện Khoa học Xã hội, Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam.