Nghiên cứu được thực hiện trên cơ sở phân tích lịch sử hình thành và nội dung quyền tiếp cận toà án về biện pháp tạm giam trong pháp luật tố tụng hình sự Pháp, bao gồm quyền được đưa ra ngay trước toà án, quyền yêu cầu toà án trả tự do, chấm dứt điều kiện giam giữ trái với phẩm giá con người và kháng cáo quyết định của toà án về biện pháp tạm giam. Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng pháp luật tố tụng hình sự Pháp thiết lập một cách hiệu quả quyền tiếp cận toà án về biện pháp tạm giam, phù hợp với giá trị hiến định và chuẩn mực quốc tế, góp phần cân bằng giữa bảo đảm quyền con người và yêu cầu phòng, chống tội phạm. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất hoàn thiện pháp luật tố tụng hình sự Việt Nam theo hướng xây dựng cơ chế kiểm soát tư pháp của toà án đối với biện pháp tạm giam, bảo đảm hiệu quả quyền tiếp cận toà án về biện pháp này.
1. A. Deflou (dir.) (2010), Le droit des détenus. Sécurité ou réinsertion?, Paris, Dalloz
2. Amanda L. Tyler (2016), “A “Second Magna Carta”: The English Habeas
Corpus Act and The Statutory Origins of The Habeas Privilege”, Notre Dame Law Review, Vol. 91:5.
3. Bradley Raboin (2015), “United States Constitutional Habeas Corpus and Rasul: A Case of Misapplied History”, Saint Louis University Public Law Review, Vol. 35, No. 1.
4. Damien Salles (2010), “L'Article 66 de la Constitution de 1958: un Habeas corpus à la française?”, Les cahiers de la justice (1).
5. Hoàng Tám Phi (2020), Biện pháp ngăn chặn tạm giam trong pháp luật tố tụng hình sự Việt Nam, Luận án tiến sĩ luật học, Khoa Luật Đại học Quốc gia Hà Nội.
6. Jean Duhamel (1970), “Habeas Corpus”, Revue des deux mondes.
7. Jean Paul Costa (1998), “Le juge et les libertés”, Pourvoirs, 84.
8. L. Favoreu (1964), Du déni de justice en droit public français, Paris, LGDJ.
9. Louis Favoreu và Thierry-Serge Renoux (1992), “Le contentieux constitutionnel des actes administratifs”, extrait du Répertoire Dalloz du contentieux administratif, Paris, Sirey.
10. Montesquieu (1874), Tinh thần pháp luật, Hoàng Thanh Đạm dịch (1996), Nxb. Giáo dục, Hà Nội.
11. Nguyễn Hoà Bình (2022), “Hoàn thiện quy định về biện pháp bắt, tạm giam trong Bộ luật Tố tụng hình sự đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp (tiếp theo)”, https://tapchitoaan.vn/hoan-thien-quy-dinh -ve-bien-phap-bat-tam-giam-trong-bltths -dap-ung-yeu-cau-cai-cach-tu-phap-tiep-theo6705.html
12. Nguyễn Quang Anh (2025), “Lạm dụng biện pháp tạm giam trong tố tụng hình sự: Thực trạng và giải pháp”, https://lsvn. vn/lam-dung-bien-phap-tam-giam-trong-to-tung-hinh-su-thuc-trang-va-giai-phap-a162157.html
13. Robert Philippe (1986), “Un "mal nécessaire"? La détention provisoire en France”, In: Déviance et société, Vol. 10, No. 1.
14. Serge Guinchard et les autres auteus (2003), Droit processsuel - Droit commun et droit comparé du procès, 2e édition, Dalloz, Paris.
15. Thi Thuy Linh PHI (2012), La détention provisoire: étude de droit comparé droit français et droit vietnamien, Thèse de doctorat de droit, L’université Montesquieu -Bordeaux IV.
16. Trần Thị Thu Hiền (2018), “Một số đề xuất nhằm bảo đảm quyền con người của bị can, bị cáo khi áp dụng biện pháp ngăn chặn tạm giam”, Tạp chí Khoa học kiểm sát, số 6.
17. Trần Thị Thu Hiền (2025), “Biện pháp tạm giam trong tố tụng hình sự Đức và kinh nghiệm cho Việt Nam”, Tạp chí Khoa học kiểm sát, số 5.
18. Trung tâm Nghiên cứu Quyền con người, Quyền công dân, Khoa Luật Đại học Quốc gia Hà Nội (2011), Tư tưởng về quyền con người (Tuyển tập tư liệu thế giới và Việt Nam), Sách chuyên khảo, Nxb. Lao động - Xã hội, Hà Nội.
19. Valérine Pinel (2019), “La détention provisoire et son incidence sur les droits fondamentaux des justiciables: étude comparative en droit franco-québécois”, Les Cahiers de droit, 60(4).